سياست فرهنگي دانمارك

مقدمه

پادشاهي دانمارك از جملة كشورهاي گروه نارديك (Nordic countries) بوده و در قسمت شمالي قاره اروپا واقع گرديده است. اين كشور از محدودهاي به وسعت 100، 43 كيلومتر مربع برخوردار ميباشد.

طبق سرشماري سال 1996 جمعيت پادشاهي دانمارك 3/5 ميليون نفر بوده و زبان اين كشور دانماركي ميباشد. لازم به ذكر است كه اين تعداد جمعيت به استثناي جمعيت جزاير فاراو و گريلند ميباشد. 94% جمعيت كشور مسيحي بوده و به كليساي كوتركينگ دانمارك تعلق دارند. فرهنگ در كشور دانمارك از ابعاد و معاني گستردهاي برخوردار ميباشد. در اين كشور فرهنگ به مسيري از زندگي اطلاق ميگردد كه اساس و پايه آن آزادي عمل است كه در اختيار مردم قرار گرفته است. فرهنگ ميراث مشترك انسانهاست و اين مفهوم گسترده فرهنگي، پاية فرهنگي دولت دانمارك را تشكيل ميدهد. هدف كلي سياست فرهنگي كشور دانمارك حمايت، توسعه و ترويج فرهنگي و پشتيباني از كيفيت و كميت آن ميباشد. رسالت اجتماعي بخش فرهنگ كشور با تكيه بر ايجاد هماهنگي ميان سياستهاي آموزشي، اجتماعي و فرهنگي كشور به انجام ميرسد.

دستورالعمل هاي كلّي سياست فرهنگي

كشور دانمارك داراي سابقهاي طولاني در حمايت عمومي از فعاليتهاي فرهنگي و هنري ميباشد. اين سنت در ابتدا توسط كليسا آغاز گرديده و سپس به تدريج خانواده سلطنتي و دادگاه ژست علاقه به فرهنگ و موضوعات فرهنگي را به خود گرفتند. در اواسط قرن نوزدهم اولين قانون اساسي دمكراتيك كشور اقتباس گرديد و بدين ترتيب مسئوليت حمايت از فرهنگ و هنر از عهدة دادگاه برداشته شده و به اداره جديد كشوري محوّل گرديد. اولين ادارة مسئول بخش فرهنگ كشور دانمارك وزارت آموزش و پرورش كشور بود كه به اداره امور آموزشي، مذهبي و فرهنگي كشور اهتمام ميورزيد.

در سال 1961 دولت دانمارك اولين وزارت فرهنگ كشور را تأسيس نمود. در اوايل سال 1960 لايحة تشكيل اركستر سمفونيك كشور از تصويب مجلس گذشت. ماده قانون مصوّب سال 1964 كه موجب تأسيس بنياد هنر دانمارك گرديد شرايط كاري و فرصتهاي شغلي مناسبتري براي هنرمندان كشور فراهم آورد.

به موازات تأسيس بنياد مذكور فعاليت كتابخانه هاي دولتي كشور گسترش يافته و به واسطة ماده قانون مصوب سال 1964 كتابخانه هاي كشور از انسجام خاصي برخوردار گرديدند. اولين اصل اساسي قوانين جديد اين بود كه دولت مي بايستي تنها فعاليتهاي فرهنگي را تشويق و ترويج نموده و به كنترل و هدايت اين فعاليتها نپردازد. در نتيجه، قوانين حاكم بر فعاليت بنياد هنر و اداره يارانه فيلم به صراحت قيد كرده بود كه كليه تصميم گيريها در خصوص حمايت مالي از حوزه هاي مذكور بايد توسط كميتة ويژة متشكل از كارشناسان و خبرگان صورت بگيرد. و از اين رو نه وزارتخانه و نه پارلمان كشور هيچ يك حق تغيير تصميمات فوق را ندارند. دومين اصل قوانين مذكور اين بود كه سياستهاي فرهنگي كشور بايد با هدف مشاركت هر چه بيشتر مردم در فعاليتهاي فرهنگي اتخاذ گردند. اين اصل از اصول قانونگذاري دانمارك در خصوص مدارس و بخش آموزش كشور بسيار موفقيتآميز بوده است. از آنجائيكه در اجراي يك چنين سياستي، نياز مبرم به تمركززدايي احساس ميگرديد، بنابراين برخي مؤسسات مركزي شروع به افتتاح شعباتي در داخل كشور نمودند. اصل سوم كه از زمان تأسيس وزارت فرهنگ و معرفي قوانين جديد به طور پيوسته تعقيب ميگردد، اين بود كه سياست فرهنگي دانمارك بايستي بر پايه مفهومي گستردهتر از فرهنگ سنتي قرار گيرد.

آخرين اقدام پيشبيني شده در جهت تهييج هر چه بيشتر مردم براي مشاركت فعال در فعاليتهاي فرهنگي، تشكيل صندوق فرهنگي در سال 1990 ميباشد. هدف صندوق فرهنگي مذكور ارائه كمكهاي مالي به اقدامات فرهنگي جديد كشور و برقراري همكاري ميان مؤسسات فرهنگي و هنري از يك طرف و فرهنگ عامه از طرف ديگر ميباشد. صندوق فرهنگي علاوه بر موارد فوق جهت شناسايي ايده هاي جديد مؤسسات فرهنگي و هنري و تأمين مالي اين قبيل ايدهها طراحي شده است.

در سالهاي اخير، دامنة فعاليّت بخش فرهنگي كشور به علّت افزايشي ناچيز بودجه فرهنگي كشور محدود گرديده است. در چنين موقعيتي، موضوع مهم مورد بحث سالهاي آتي كشور اين خواهد بود كه آيا دولت يا پارلمان بايد اهميت بيشتري براي حمايت از هنر و هنرمند قايل گردد و يا فعاليتهاي فرهنگي را به ميان طيف وسيعتري از جامعه سوق دهد.

در نهايت، تقسيم كار ميان مؤسسات و ادارات سطوح محلي، منطقه اي و ملي به طور حتم نيازمند شفافسازي بيشتري خواهد بود.

ساختارهاي مؤسساتي و اداري و سازماني

ارگانهاي دولتي

عمدهترين نهاد دولتي مسؤول در امر سياست فرهنگي، وزارت فرهنگ ميباشد كه در سال 1961 تأسيس گرديد. وزارت فرهنگ كشور دانمارك مسؤوليت تحقيق در خصوص:

برنامه ريزيهاي فرهنگي، توسعه فرهنگي، اجراي قوانين حق چاپ و نشر، ورزش، آرشيوها، كتابخانه ها، موزه ها، تئاتر و فيلم، سيرك، آموزشهاي هنري شامل آموزش معلّمان، راديو و تلويزيون، ترويج و نشر فرهنگ و برقراري روابط بين المللي فرهنگي را عهده دار ميباشد.

وزارتخانه فوق متشكل از يك بخش مركزي و شماري از مؤسسات فرهنگي ميباشد كه موسسات مذكور خود از 3 حوزه مهم هنرهاي نمايشي و بديع، ترويج ميراث فرهنگي و آموزشي فرهنگي در سطوح بالا تشكيل يافته اند.

مؤسسات فرهنگي كشور دانمارك از آزادي عمل و استقلال قابل توجهي برخوردار ميباشند. به طور كلي وزارت فرهنگ كشور دخالتي در اختصاص يارانه به مؤسسات فرهنگي و هنري كشور نداشته و هيچگونه خط و مشي خاصي را در اين زمينه ارائه نمي نمايد. بلكه به عنوان معمار چهارچوبهاي سياست فرهنگي عمل كرده و در مشاركت با پارلمان كشور به تعيين و تبيين، اهداف فرهنگي، چارچوبهاي مالي و كمكهاي يارانهاي مبادرت مي نمايد. شماري از وظايف فرهنگي كشور توسط وزارت محيط زيست و آژانس ملي حفاظت محيط زيست و بناهاي يادبود و مكانهاي تاريخي كشور صورت ميگيرد لازم به ذكر است كه آژانس مذكور از سال 1975 شروع به فعاليت نموده است. به همين ترتيب وزارت آموزش و پرورش كشور نيز رسيدگي به امور كليساهاي كشور را بر عهده دارد.

وزارت آموزش و پرورش دانمارك مسؤوليت تام امور ذيل را نيز بر عهده دارد:

1- ادارة امور آموزشي

2- ادارة مدارس آزاد و مدارس ابتدايي و راهنمايي

3- برگزاري دوره هاي آموزشي بزرگسالان

4- مديريت طرحهاي آموزشي دولتي

5- برگزاري امتحانات ورودي دانشگاهها

6- مديريت مدارس بازرگاني

7- مديريت مدارس فني

8- برگزاري دوره هاي آموزشي مختلف جهت دوران فراغت دانش آموزان

9- ادارة مراكز دانشگاهي، دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي

وزارت امور كليسا به امور مذهبي رسيدگي مي نمايد. در راستاي سياست تمركز زدايي، بسياري از فعاليتهاي فرهنگي در حوزه اختيارات مقامات محلي سطوح استاني، منطقه اي و حوزهاي قرار گرفته كه به واسطه تصميمات مجمع شوراهاي استاني و مجمع مقامات محلي به آنان محول ميگردد. اگرچه مقامات محلي از اختيارات زيادي برخوردار ميباشند اما مي بايستي بر اساس دستورالعمل هاي قانوني عمل نمايند.

ارگانهاي غيردولتي

بنياد هنرهاي كشور تحت عنوان (Statens kunst fond) از حوزه هاي هنرهاي تجسمي، ادبيات، موسيقي، صنايع و هنرهاي دستي، طراحي هنري و معماري حمايت بعمل آورده و به هنرمندان كشور كمك مالي اعطاء مي نمايد. همچنين منابع مالي جهت خريد آثار هنري و نصب در مؤسسات خصوصي و دولتي و دكوراسيون ساختمانها از سوي بنياد مذكور تأمين گرديده است.

فرهنگستان سلطنتي هنرهاي زيباي كشور

مؤسسة (Akademiet for de skonne kunster) موسسهاي آموزشي براي نقاشان، مجسمهسازان و معماران كشور ميباشد. مؤسسه مذكور به مقامات محلي، استاني و كشوري خدمات مشاوره اي ارائه داده و به اعطاي بورسيه تحصيلي و جايزه به هنرمندان كشور اقدام نموده است. صندوق فرهنگ كشور تحت عنوان (Kultur fonden) جهت حمايت مالي از اقدامات جديد فرهنگي تشكيل يافته است. صندوق فوقالذكر همچنين به شناسايي ايده هاي جديد در ميان مؤسسات فرهنگي و هنري كمك مي نمايد. شوراي هنر دانمارك تحت عنوان (Dansk kunstnerral) در واقع مجمعي متشكل از 18 سازمان هنري حرفه اي است كه هنرمندان خلاق و پر كار در زمينه هنرهاي تجسمي، هنرپيشگان، معماران، صنعتگران، دست اندركاران فيلم، عكاسان و طراحان صحنه در آن به فعاليت ميپردازند.

مجمع صنايع و هنرهاي دستي دانمارك (DKL)

مجمع مذكور در سال 1976 تأسيس گرديد. اين مجمع نمايشگاههاي هنري كشور را سازماندهي نموده و به مدارس و موزه هاي كشور خدمات مشاورة حرفه اي ارائه ميدهد. اين مجمع 380 عضو داشته و 8 گروه منطقه اي از هنرمندان و صنعتگران كشور را شامل ميگردد. مجمع مذكور فصلنامهاي تحت عنوان Dansk. kunsthand را منتشر ميسازد.

مجمع هنري كپنهاك در سال 1825 پايه گذاري گرديد. مجمع مذكور نيز نمايشگاههاي هنري مختلفي را ترتيب داده و براي 3500 عضو خود كتابهاي هنري منتشر مي نمايد. بنياد كارلزبرگ حامي هنر و تاريخچه هنر كشور دانمارك ميباشد.

كميته ملي مجامع هنري دانمارك تحت عنوان (sammenslutningen af Dansike kunstforeninger) با تعداد 1500 عضو در سال 1942 پايه ريزي گرديد. كميتة مذكور نيز با همكاري دولت به بر پايي نمايشگاههاي سيار هنري اقدام مي نمايد.

ابزارهاي سياست فرهنگي

تأمين بودجه فعاليتهاي فرهنگي

كلية منابع مالي كه در جهت حمايت و پشتيباني از فعاليتهاي فرهنگي كشور از سطوح ملّي به سطوح محلي اختصاص مييابد، منشاء مالياتي دارند. اگرچه هيچگونه مطالعه عمومي جهت تعيين ميزان حمايتهاي فرهنگي از توليدات ملي صورت نگرفته است امّا برخي مطالعات نشان ميدهند كه در بخش هنر اينگونه كمكها قابل ملاحظه ميباشند. پرداخت بودجه به بخش فرهنگ از سوي دولت مركزي 14% كل هزينه هاي عمومي را شامل ميگردد. اختصاص يارانه دولتي به بخش هنر با استناد به ماده قانون بنياد هنرهاي كشور كه در سال 1987 اصلاح گرديد، صورت ميگيرد.

بنياد هنرهاي كشور دانمارك قصد دارد اهتمام كشور در زمينه توجه به هنرهاي تجسمي، ادبيات، موسيقي، صنايع و هنرهاي دستي، طراحي هنري، معماري و ديگر صور بديع هنري را افزايش دهد. بنياد مذكور به اموري نظير: 1- تأمين مالي طراحي عمومي 2- تدارك اشياء هنري 3- اهدا جوايز به هنرمندان كشور 4- اهداء بورسيه تحصيلي و مأموريتهاي كاري به هنرمندان 5- اهداي جايزه به خلق آثار هنري مؤلفين و تصنيف سازان 6- پرداخت مستمري مادام العمر به هنرمندان برگزيده كشور نيز ميپردازد.

لازم به ذكر است كه يارانه هاي اختصاص يافته به هنرمندان خلاق كشور تنها برحسب شايستگي هنرمندان اعطاء ميگردد. شوراي موسيقي ملي دانمارك، شوراي تئاتر، دايره موزة دولتي، مؤسسه فيلم كشور و وزارت فرهنگ كشور در زمينه اختصاص يارانه به هنرمندان خلاق كشور خدمات مشاوره ارائه ميدهند.

در سال 1983، كميته ويژه اي در خصوص رسيدگي به ماليات بر درآمد هنرمندان تشكيل گرديد كه تدابيري مختلفي را جهت متعادل نمودن نوسانات درآمد هنرمندان پيشنهاد مي نمود. هنگامي كه در سال 1980 بخش دولتي كشور دچار مضيقه مالي گرديد، سهم بخش تجارت در حمايت از امور هنري و فرهنگي افزايش يافت. در سال 1996 از بودجه دولتي بخش هنر، 5/3 بيليون كراون دانماركي به فعاليتهاي فرهنگي اختصاص يافت كه حدود 40% درصد كل بودجه بخش هنر را شامل ميگشت. شهرداريهاي كشور نيز 1/5 بيليون كراوان به اين امر اختصاص دادند كه 57% درصد كل بودجه بخش هنر را شامل ميگشت. اين در حالي است كه استانهاي كشور تنها 4/0% بيليون كراون به امر فرهنگ اختصاص دادند كه اين ميزان تنها 4% بودجه را شامل ميشد. در طي چند سال گذشته تغييرات چنداني در توزيع مخارج فرهنگي ميان سطوح استاني، شهرداريها و محلي صورت نگرفته است.

لازم به ذكر است كه شماري از فعاليتهاي فرهنگي كشور نيز از محل فروش كارتهاي بخت آزمايي ملّي، شرطبندي روي مسابقات فوتبال و دريافت آبونمانهاي راديو و تلويزيون تأمين بودجه ميگردند.

بودجه دولت مركزي در امر فرهنگ و هنر از 5/2 بيليون كراون در سال 1986 به 5/3 بيليون كراون در سال 1996 بالغ گرديده است كه اين رقم افزايش 40 درصدي در بودجه فرهنگي كشور را نشان ميدهد. طي سالهاي 1986 تا 1996 روند كاملاً ثابت و پايدار در هزينه هاي پرداختي دولت به فعاليتهاي فرهنگي وجود داشته است.

در سال 1996، حمايت مالي دولتي از زبان 7%، موسيقي 7%، تئاتر 16%، فيلم 6%، كتابخانه ها 15%، آرشيوها 3%، موزه ها و باغ وحشها 13%، آموزشهاي هنري 15%، روابط فرهنگي ملّي و بين المللي 5% و ابزار و امكانات فرهنگي 11% بوده است.

آمار بودجه بندي هزينه هاي فرهنگي سال 1996 توسط دولت مركزي، شهرداريها و استانها

منبع: جدول فرهنگي، سياست فرهنگي دانمارك، كپنهاك، وزارت فرهنگ، سال 1996

قانونگذاري

كشور دانمارك قانونگذاري مناسبي را جهت پوشش دادن به اكثر حوزه هاي فرهنگي كشور اتخاذ نموده است. از جمله اين حوزه هاي فرهنگي مي توان به موزه ها، آرشيوها، تئاتر، سينما، راديو - تلويزيون، موسيقي و حفاظت از ميراث فرهنگي اشاره نمود.

از اواخر سال 1970 تمركززدايي يكي از اصول مهم و اساسي قانونگذاري سياستهاي فرهنگي كشور دانمارك بوده است. قانون حق چاپ و نشر كشور دانمارك نيز قابل ملاحظه است زيرا اين كشور از كارآمدترين قانون در اين زمينه برخوردار ميباشد. قانون مذكور در سال 1995 مورد بازبيني قرار گرفته و در نتيجه به آثار هنرمندان نمايشي، توليد كنندگان نوارهاي صوتي و فيلم و راديو و تلويزيون حقوق تمام و كمال را اعطا نموده و انحصار اثر را در اختيار خود آنان قرار ميدهد.

سياستهاي ناحيه اي

ميراث فرهنگي

حفاظت و صيانت از ميراث فرهنگي كشور در حيطه مسؤوليت نهادهاي دولتي ذيل قرار دارد:

1- آرشيوهاي ملي

2- كتابخانه سلطنتي

3- موزه هنرهاي ملي

4- موزه ملي

5- ميراث فرهنگي فولكلور دانمارك

حفاظت و صيانت از آثار تاريخي و آثاري كه موضوعات مستند مهم اداري و حقوقي شهروندان و مقامات كشور را در بردارد از جملة وظايف اصلي آرشيوهاي ملي دانمارك ميباشد. ثبت اين گونه آثار و اسناد جهت ارائه به مقامات دولتي و انجام مقاصد تحقيقاتي نيز از جملة ديگر وظايف آرشيوهاي ملي ميباشد. نظام كتابخانهاي دانمارك در بردارنده دو نمونه كتابخانه تحت عناوين كتابخانه هاي عمومي و كتابخانه هاي تحقيقاتي ميباشد. كتابخانه هاي عمومي كشور وظيفه نشر اطلاعات، دانش و فرهنگ از طريق ارائه منابع مطالعاتي (كتابها ـ مجلات ـ پاياننامه ها و...) را برعهده دارند. لازم به ذكر است كه ارائه اين خدمات براي عموم هزينهاي در بر ندارد. در عوض كتابخانه هاي تحقيقاتي كشور نيز وظيفه گردآوري، ثبت و انتشار مطالب علمي و در اختيار نهادن اين قبيل مطالب به دانشگاهيان و مؤسسات آموزشي را بر عهده دارند.

موزه ملي دانمارك نهادي است كه مسؤوليت اداره و نظارت بر موزه هاي دانمارك، ارائه خدمات مشاوره و همكاري با وزارت فرهنگ جهت تحقيق در امور موزه ها، برآورد تعداد جوايز اهدايي دولت، نظارت بر اعطاي چنين هدايايي و ارائه حمايتهاي فني و تخصصي به موزه ها را برعهده دارد.

موزه ملي همچنين مسؤوليت گردآوري، حفاظت، تحقيق و تدارك اطلاعات فرهنگي در جهت معرّفي تاريخ فرهنگ كشور را برعهده دارد.

هنرهاي نمايشي/ تجسمي

دو نهاد اداري در كشور دانمارك وجود دارند كه حوزه هنرهاي نمايشي و تجسمي را تحت پوشش قرار ميدهند. اين دو نهاد كميته برگزاري نمايشگاه هنرهاي زيبا در خارج از كشور و شوراي تئاتر دانمارك ميباشند. وظيفه كميته برگزاري نمايشگاه هنرهاي زيبا، برپايي نمايشگاه هنرهاي زيبا در خارج از كشور و ارائه خدمات مشاوره به هنرمندان هنرهاي تجسمي در جهت برپايي نمايشگاههاي فرهنگي در چارچوب همكاريهاي فرهنگي دانمارك با كشورهاي خارجي ميباشد. كميته مذكور همچنين به عنوان نمايندة كشور دانمارك در مجمع هنرهاي نارديك وظيفه ترويج و تشويق همكاريهاي نارديك در زمينه هنرهاي تجسمي را بر عهده دارد.

بنياد هنرهاي دانمارك براساس لايحة قانوني ويژه هنرهاي دانمارك مصوب سال 1964 و اصلاحيه سال 1996 مسئول ارائه يارانه به هنرهاي تجسمي كشور ميباشد. كانون ملي صنايع و هنرهاي دستي كشور نيز وظيفه تهيه و تدارك كارگاه و تسهيلات آموزشي براي هنرمندان كشور را برعهده دارد.

هنرهاي زيبا

فرهنگستان سلطنتي هنرهاي زيبا

فرهنگستان مذكور نهادي ملي است كه به ارائه خدمات مشاوره به دولت در خصوص موضوعات فرهنگي ميپردازد.

شوراي تئاتر دانمارك نهادي تخصصي است كه وظيفه ارائه مشاوره به وزارت فرهنگ در خصوص موضوعات مربوط به تئاتر را داشته و اداره و نظارت بر مفاد حمايتي ماده قانون تئاتر مصوب سال 1990 و اصلاحية سال 1996 را نيز برعهده دارد. لازم به ذكر است كه هدف ماده قانون تئاتر تشويق، ترويج و نشر فرهنگ و هنر تئاتر در سراسر كشور ميباشد.

تئاتر سلطنتي در واقع تئاتر ملي دانمارك ميباشد كه هدف اصلي و عمده آن اجراي نمايشنامه ها، موسيقيِ اُپرا و رقص باله ميباشد. 3 كمپاني تئاتر منطقه اي مسؤوليت برآورده نمودن نيازهاي نمايشنامهاي استانها را بر عهده دارند. جوامع محلي نيز به تشكيل تئاترهاي محلي يا منطقه اي اقدام نموده اند. غالب اين تئاترها در زمينه نمايش كودكان و تئاترهاي تجربي فعاليت مي نمايند.

ادبيات و خلق ادبي

صنعت كتاب در دانمارك برخلاف صنعت چاپ و نشر در وضعيت بغرنجي به سر ميبرد. بازار كتاب مرتباً با كاهش چاپ، افزايش قيمت و كاهش خريد كتابخانه ها روبرو است. شرايط كاري و زيستي نويسندگان كشور به شدت وابسته به بازار كتاب ميباشد از اين رو دولت دانمارك در جهت اصلاح و بهبود جايگاه ادبيات در ميان ساير زمينه هاي فرهنگي كشور تصميماتي را اتخاذ نموده است.

مركز اطلاع رساني ادبيات دانمارك از جملة مهمترين مؤسسات دستاندركار ادبيات ميباشد كه به ارتقاء، ترويج و نشر ادبيات دانمارك در خارج از كشور ميباشد.

مركز فوق در زمينه ادبيات دانماركي آثاري را به زبانهاي انگليسي، فرانسه و آلماني منتشر مي نمايد. اين مركز همچنين سالانه دو بار مجله ادبي دانمارك و راهنماي ادبيات كودكان را به زبان انگليسي منتشر مي نمايد. حمايت مالي از نويسندگان كشور از طريق منابع مالي و بنيادهاي ويژه اي صورت ميپذيرد. اغلب بنيادهايي كه از مؤلفين كشور حمايت مي نمايند از سوي انجمن مؤلفين دانمارك اداره و نظارت شده و بودجه لازم براي آنان از طريق كتابخانه ملي كشور تأمين ميگردد. علاوه بر اين وزارت فرهنگ كشور در تماس مستقيم با شمار زيادي از بنيادها و مجامع خصوصي به تدارك سرمايه جهت نيل به مقاصد ادبي ميپردازد.

اولين ماده قانون ويژة ادبيات در سال 1996 اتخاذ گرديده و شوراي ادبيات كشور نيز در پاييز همان سال تأسيس گرديد. وظيفه شوراي مذكور اعطاي يارانه هاي مالي به طرحهاي فرهنگي و هنري در دست اقدام ميباشد. هدف قانونگذاري جديد توسعه و ترويج و دسترسي آسان به ادبيات دانماركي چه در داخل و چه در خارج از كشور ميباشد.

موسيقي

شوراي موسيقي دانمارك نهادي است متشكل از كارشناسان و خبرگان فن كه به توسعه و ترويج حيات موسيقي كشور و معرفي موسيقي دانماركي در خارج از كشور ميپردازد.

شوراي مذكور به مؤسسات و مقامات دولتي در زمينه هاي موسيقي خدمات مشاوره ارائه داده و در خصوص چگونگي اجراي ماده قانون موسيقي مصوب سال 1976 و اصلاحية سال 1993 نيز نظرات و پيشنهاداتي را ارائه مي نمايد.

صنايع فرهنگي

مطبوعات

هر ساله به شماري از مطبوعات كشور كه از تعرفههاي تخفيفدار پستي بهره ميبرند، يارانه هايي اعطا ميگردد. علاوه بر اين به 350 روزنامه و هفتهنامه كشور نيز معافيت ماليات بر ارزش افزوده تعلق ميگيرد كه مورد اخير به صورت غيرمستقيم اعمال ميگردد.

تلويزيون و صنعت ضبط صدا (موسيقي)

مؤسسات راديو و تلويزيون دانمارك مشمول ماده قانون ويژة خبررساني مصوب 1922 ميباشند. لازم به ذكر است كه ماده قانون مذكور در سال 1996 اصلاح گرديده است.

راديوي دانمارك موسسهاي است كه تملك خبررساني راديويي را در دانمارك بر عهده دارد. موسسة مذكور از آزادي كامل در امر برنامه ريزي و انتخاب برنامه برخوردار ميباشد. شوراي راديوي كشور مسؤول اداره و نظارت بر عملكرد راديو دانمارك ميباشد. اغلب احزاب سياسي و برخي از سازمانهاي نظارتي در تركيب شوراي فوق حضور دارند. راديوي دانمارك منحصراً از طريق Licence fee تأمين بودجه ميگردد. اين در حالي است كه تلويزيون دانمارك (TV2) 70% مخارج خود را از راه تبليغات تجاري تأمين مي نمايد.

كميسيونهاي محلي به شركتها، مجامع و نهادهاي مشابه مجوز راه اندازي راديو يا تلويزيون محلّي اعطا مي نمايند. تاكنون حدود 300 مجوز راه اندازي راديو و 30 مجوز راه اندازي تلويزيون در دانمارك صادر گرديده است. يارانه هاي مالي به توليدات اشخاص تعلق گرفته و همچنين ماليات 30 درصدي بر قيمت جزئي فروش آثار توليدي وضع گرديده است. لازم به ذكر است كه اين رقم از 22% ماليات برارزش افزوده راديو و تلويزيون مستثني ميباشد.

صنعت فيلم و سينما

كشور دانمارك هر ساله 10 فيلم بلند سينمايي را توليد مي نمايد. موسسه سينمايي دانمارك 50 درصد از هزينه هاي توليد فيلم را تقبل مي نمايد. صندوق حمايت از راديو و تلويزيون دانمارك به تأمين بودجه فيلمهاي سينمايي و جبران خسارتهاي احتمالي كيفي فيلمها ميپردازد. صندوق مذكور همچنين به توزيع فيلمهاي وارداتي داراي ارزش هنري و فيلمهاي كودكان در سراسر كشور ميپردازد.

توسعه فرهنگي

طي 20 سال گذشته حضور شهروندان دانماركي در رويدادهاي فرهنگي و مشاركت در آفرينشهاي فرهنگي به طور مداوم رو به افزايش بوده است. اخيراً افزايش ثابتي در پرداختهاي دولتي به امر فرهنگ نيز مشاهده گرديده است.

روند جاري توسعه فرهنگي كشور دانمارك در راستاي همجوشي فرهنگ مُدرن (هنرهاي بديع، موزه ها، تئاترها و كتابخانه ها) و فرهنگ بومي گام برداشته است. روند فوق از طريق طرح ايده هاي سياست فرهنگي و جايگزيني سياست مكمل به جاي سياست فرهنگي سنتي شكل گرفته است. از جملة اهداف عمده طرح فوق از سال 1990 تا 1993 فراهم آوردن فرصتهايي جهت ارائه ايده هايي در سياست فرهنگي جهت ايجاد وفاق ميان فرهنگ بومي و فرهنگ مدرن كشور ميباشد. هدف ديگر طرح، القاء سياست فوق به كليه بخشهاي فرهنگي كشور ميباشد. همچنين طرح فوق به معرفي ابتكارات و تجارب فرهنگي عصر حاضر و انتقال آن به نسل بعدي ميپردازد. طرح ايده هاي سياست فرهنگي از طريق بودجه صندوق فرهنگي و با حمايت مالي دولت به مبلغ 12 ميليون كراون دانماركي طي سه سال به اجرا درخواهد آمد. لازم به ذكر است كه در اين خصوص حمايتهاي مالي گستردهاي از سوي شركتها و منابع مالي خصوصي صورت گرفته است.

از جملة حوزه هاي فرهنگي كه طرح فوق در آنها به اجرا درآمده است مي توان به:

كتابخانه ها، موزه هاي هنري، موزه هاي تاريخي ـ فرهنگي اماكن، ورزشي، مراكز آموزش بزرگسالان، مدارس جوانان، مجامع هنري، دانشگاههاي آزاد، مراكز محلي، مراكز آموزش هنري، نهادهاي آموزشي ملّي، مراكز آموزشي شبانه، باشگاهها و انجمنهاي فرهنگي محلي، آرشيوها، تئاترها و مدارس موسيقي اشاره نمود.

پروژه مهم ديگري نيز براي كودكان در دست اقدام ميباشد. طرح "خودت را آزمايش كن"
(Try your self) كه از سوي وزارت فرهنگ نظارت ميگردد از كودكان دانماركي جهت پرداختن به پروژه هاي فرهنگي دعوت به عمل آورده است. برنامه فوق با كسب تجارب موفق در سطوح محلي كشور نيز به اجرا گزارده مي شود.

روابط بين المللي فرهنگي

هدف اوليه سياست فرهنگي دانمارك در قبال ساير كشورها معرفي هرچه بيشتر فرهنگ دانماركي به مردم دنيا ميباشد زيرا فرهنگ ابزاري است كه مي توان از آن جهت برقراري درك متقابل بيشتر ميان ملتها استفاده نمود.

كشور دانمارك با 18 كشور جهان موافقتنامه هاي فرهنگي دو جانبه منعقد نموده است.

كشور دانمارك تبادلات رسمي با 3 كشور ديگر منعقد نموده و با برخي كشورهاي غيراروپايي داراي روابط غيررسمي و نيمه رسمي فرهنگي ميباشد. اين كشور همچنين با سازمان يونسكو و شوراي اروپا همكاريهاي فرهنگي برقرار نموده است. مسؤوليت برقراري همكاريهاي بين المللي فرهنگي دانمارك بر عهده وزارت امور خارجه و وزارت فرهنگ كشور ميباشد.

مؤسسة دانمارك كه نهادي غيرانتفاعي و مستقل ميباشد و تا حدودي از سوي دولت تأمين بودجه ميگردد در زمينة اطلاع رساني فرهنگي دانمارك در خارج از كشور فعال بوده و شبكه اي از كارمندان را در كشورهاي اروپايي دارد.

كشور دانمارك از طريق شوراي تحت عنوان (Nordic council of Ministers) با ديگر كشورهاي نارديك (كشورهاي اسكانديناوي) همكاري مي نمايد.

معاهده فرهنگي نارديك در سال 1962 منعقد و در سال 1971 توسعه يافت. كشور دانمارك نيز در فعاليتهاي فرهنگي مشترك نارديك در خارج از كشور شركت مي نمايد. از جملة فعاليتهاي فوق مي توان به فعاليتي تحت عنوان (Scandinavia Today) در ايالات متحده آمريكا اشاره نمود.

بنياد هنرهاي معاصر دانمارك با هدف ترويج هنرهاي معاصر، هنرهاي تزئيني و طراحي دانمارك در سال 1995 تأسيس گرديد. بنياد مذكور با گالري هنرهاي معاصر دانمارك در نيويورك آمريكا همكاري مي نمايد.

مركز اطلاع رساني ادبيات دانمارك به منظور ايجاد علاقمندي و آگاهي از ادبيات دانماركي در خارج از كشور تأسيس يافت مركز اطلاع رساني موسيقي دانمارك مسؤول ثبت اسناد و تهيه اطلاعات در خصوص موسيقي دانماركي در داخل و خارج از كشور بوده و همزمان نمايشهاي عمومي از موسيقي دانماركي در سطح بين المللي را برنامه ريزي و سازماندهي مي نمايد. هدف مركز رسانه اي بالتيك توسعه و ترويج همكاري رسانه اي در منطقه بالتيك ميان كشورهاي سوسياليستي غربي و كسب اطمينان از عملكرد رسانه ها در جهت توسعه دمكراسي ميباشد.

وظيفه مؤسسه فرهنگي دانمارك تدارك و جمع آوري اطلاعات گوناگون در خصوص جامعه دانمارك، توسعه و ترويج فرهنگ و ارائه دوره هاي آموزش زبان دانماركي ميباشد. دفتر مركزي موسسه فوق در شهر كپنهاك واقع گرديده و نمايندگيهاي مختلفي را در ادينبورگ انگلستان، بروكسل بلژيك، هانوي آلمان، وِيَن اتريش و ديگر كشورها از جمله بغارستان، لهستان، استوني و ليتواني دارد.

5 مؤسسه ديگر دانماركي نيز در شهرهاي رم، هامبورگ، آتن و دمشق در زمينه برقراري همكاريهاي انساني و انجام تحقيقات فرهنگي به فعاليت ميپردازند.